Sigorta Hizmetleri Terimleri

A┼×KIN S─░GORTA (OVER INSURANCE)

A┼čk─▒n sigorta terimi, tazminat poli├želerinde s├Âz konusu olan bir kavramd─▒r. Poli├žedeki sigorta bedelinin, sigorta konusunun ger├žek ve makul de─čerinin ├╝zerinde olmas─▒ halidir. Sigortan─▒n temel prensibine g├Âre ama├ž, sigortal─▒n─▒n u─črad─▒─č─▒ maddi kayb─▒n giderilmesi olmakla birlikte, ├že┼čitli nedenlerle sigorta bedeli, sigortal─▒ taraf─▒ndan ger├žek ve makul de─čerin ├╝zerinde beyan edilmektedir.

Ancak, sigorta ┼čirketi, bir tam z─▒ya durumunda, o mal─▒n ger├žek de─čerini ├Âdemek veya ikame etmek durumunda oldu─čundan, sigortal─▒, olmas─▒ gerekenden fazla prim ├Âdemi┼č olacakt─▒r.

AZAM─░ ─░Y─░N─░YET (UTMOST GOOD FAITH)

Bir sigorta s├Âzle┼čmesinin taraflar─▒, sigortac─▒ ile sigortal─▒d─▒r. Sigorta ┼čirketi, sigorta edilecek olan mal, hayat veya sorumluluk konusu olan ┼čey ile ilgili hi├žbir bilgiye sahip de─čildir ve kar┼č─▒ taraf─▒n vermi┼č oldu─ču bilgiye g├╝venmek durumundad─▒r. Di─čer taraftan, menfaatini sigorta ettirmek ├╝zere teklif formunu doldurmakta olan ki┼či de, kendi ihtiya├žlar─▒na y├Ânelik ├╝r├╝n├╝ belirlemede sigortac─▒n─▒n vermi┼č oldu─ču teknik bilgiye g├╝venmek durumundad─▒r.
Sigorta s├Âzle┼čmesinin olu┼čturulmas─▒ a┼čamas─▒nda her iki taraf i├žin de s├Âz konusu olan ortak nokta, tamamen kar┼č─▒ taraf─▒n vermi┼č oldu─ču bilgiye g├╝venmek durumunda olmalar─▒d─▒r. Taraflardan birinin iyiniyetli olmamas─▒ nedeniyle kar┼č─▒ tarafa ger├žek olmayan bilgi vermesi, kar┼č─▒ taraf─▒ yan─▒ltmak ve istemedi─či bir s├Âzle┼čmeye girmesini sa─člamakt─▒r ve iyiniyet prensibinin ihlali, kar┼č─▒ tarafa s├Âzle┼čmenin feshi hakk─▒n─▒ vermektedir.

B─░RL─░KTE S─░GORTA (COINSURANCE)

Sigorta konusu olan menfaatin, ayn─▒ tehlikelere kar┼č─▒, ayn─▒ sigorta d├Ânemi i├žerisinde birden fazla sigorta ┼čirketi taraf─▒ndan sigortalanmas─▒d─▒r. Sigorta ┼čirketleri ├že┼čitli nedenlerden dolay─▒, sigorta konusu olan ┼čeye birlikte teminat vermektedir ve bunun ba┼čl─▒ca nedeni, sigorta bedelinin, sigorta ┼čirketerinin mali g├╝c├╝ne ve mevcut kapasitelerine g├Âre ├žok y├╝ksek olmas─▒ ve tek ba┼člar─▒na teminat vermeye m├╝sait olmamas─▒d─▒r.

B├ťT├ťN TEHL─░KELER (ALL RISKS)

Bir ├žok bran┼čta uygulanan ve sigortal─▒n─▒n alabilece─či en geni┼č teminat bi├žimidir. Teminat─▒n ad─▒ ÔÇťB├╝t├╝n TehlikelerÔÇŁ olmas─▒na ra─čmen, kar┼č─▒la┼č─▒labilecek b├╝t├╝n tehlikelere kar┼č─▒ koruma sa─člayan bir teminat de─čildir. Bu tip poli├želer, ki┼čilerin artan sigorta ihtiya├žlar─▒na cevap vermek ├╝zere olu┼čturulmu┼č, nispeten yeni ├╝r├╝nlerdir. Poli├ženin, istisnalar b├Âl├╝m├╝nde, hangi tehlikelere kar┼č─▒ koruma sa─člamad─▒─č─▒ tek tek say─▒l─▒r ve bu istisnalar─▒n d─▒┼č─▒nda kalan t├╝m tehlikelerin teminat alt─▒nda oldu─ču belirtilir. Bu ├Âzelli─činden dolay─▒ bu poli├želer, ÔÇťB├╝t├╝n TehlikelerÔÇŁ (All Risks) Poli├žesi olarak adland─▒r─▒lmaktad─▒r.

BEKLENEN AZAM─░ HASAR (PROBABLE MAXIMUM LOSS)

Normal ┼čartlar alt─▒nda, tek bir olaydan meydana gelebilecek, muhtemel azami hasar miktar─▒d─▒r. Meydana gelme ihtimali ├žok az olan, ├Ârne─čin katastrofik olaylardan ileri gelebilecek hasarlar, Beklenen Azami Hasar hesab─▒na al─▒nmaz.

CO─×RAF─░ SINIRLAR (TERRITORIAL LIMITS)

Sigorta poli├žesinin y├╝r├╝rl├╝kte oldu─ču co─črafik aland─▒r. ├ľrne─čin, bir tekne poli├žesindeki "Sefer Sahas─▒" veya "Faaliyet Alan─▒" gibi terimler, o tekne poli├žesinin ancak o alanlarda meydana gelebilecek hasarlar i├žin y├╝r├╝rl├╝kte oldu─ču anlam─▒na gelmektedir.

ENTEGRAL MUAF─░YET (FRANCHISE)

Sigorta d├Ânemi i├žerisinde meydana gelen ve belli bir miktar─▒n alt─▒nda kalan hasar─▒n, sigortal─▒ taraf─▒ndan; hasar─▒n bu miktar─▒ a┼čmas─▒ durumunda ise, tamam─▒n─▒n sigorta ┼čirketi taraf─▒ndan ├Âdenmesini ├Âng├Âren muafiyet uygulamas─▒d─▒r. Sigorta bedelinin belli bir y├╝zdesi veya maktu olabilir.

EKS─░K S─░GORTA (UNDER INSURANCE)

Poli├žede yaz─▒l─▒ sigorta bedelinin, sigortaya konu olan mal─▒n ger├žek ve makul de─čerinin alt─▒nda olmas─▒ durumudur. Sigortal─▒, bilmeyerek veya daha az prim ├Âdemek amac─▒yla mal─▒n ger├žek de─čerinin alt─▒nda bir beyanda bulunmaktad─▒r.
Eksik sigorta halinde sigortal─▒, sigortan─▒n, "u─čran─▒lan maddi kay─▒plar─▒n tam anlam─▒yla giderilmesi" prensibinden yeterince yararlanamamaktad─▒r. ├ľrne─čin, tam z─▒ya halinde, sigorta ┼čirketinin ├Âdeyece─či en fazla miktar, poli├žede beyan edilmi┼č sigorta bedeli kadar olacakt─▒r. K─▒smi hasarlarda da ayn─▒ durum s├Âz konusudur ve sigorta ┼čirketinin ├Âdeyece─či en fazla hasar miktar─▒, eksik sigorta bedelinin, olmas─▒ gereken sigorta bedeline oran─▒ kadard─▒r.

F─░YAT(RATE)

Sigorta veya reas├╝rans teminat─▒na kar┼č─▒l─▒k olarak ├Âdenecek primin hesaplanmas─▒nda esas al─▒nan ve oran olarak ifade edilen bir terimdir. Fiyat─▒n sigorta bedeline veya teminata uygulanmas─▒yla prim miktar─▒ bulunmaktad─▒r.

GENEL ┼×ARTLAR (GENERAL CONDITIONS)

Poli├že ├╝zerinde a├ž─▒k├ža ifade edilmi┼č, teminat─▒n kapsam─▒, istisna edilen haller, hasar prosed├╝r├╝, sigortal─▒n─▒n g├Ârev ve y├╝k├╝ml├╝l├╝kleri, anla┼čmazl─▒k halinde uygulanabilecek h├╝k├╝mler, prim ├Âdemesi, r├╝cu durumu gibi sigorta s├Âzle┼čmesinin esaslar─▒n─▒ i├žeren ko┼čullard─▒r.

GERÇEK TAM ZIYA (ACTUAL TOTAL LOSS)

Sigorta konusu olan ┼čeyin, sigorta teminat─▒ kapsam─▒ndaki tehlikelerden birinin ger├žekle┼čmesi sonucu tamamen kullan─▒lamaz ve onar─▒lamaz hale gelmesi durumudur. Bu durumda, sigorta ┼čirketinin azami sorumlulu─ču, sigorta poli├žesi ├╝zerinde yazan miktar kadard─▒r. Bir binan─▒n yanmas─▒ veya depremde y─▒k─▒lmas─▒, bir geminin batmas─▒ ger├žek tam z─▒ya ├Ârnekleridir.

HASAR(DAMAGE)

Herhangi bir mala, e┼čyaya verilen fiziki hasar─▒ veya ki┼činin gerek bedeni, gerekse manevi zarar─▒n─▒ ifade etmek i├žin kullan─▒l─▒r.

H├ťKM─░ TAM ZIYA (CONSTRUCTIVE TOTAL LOSS)

Sigorta teminat─▒ kapsam─▒ndaki tehlikelerden birinin ger├žekle┼čmesi sonucu, hasar─▒ ├Ânlemek i├žin yap─▒lacak masraf─▒n, kurtar─▒lacak de─čeri a┼čmas─▒ veya sigorta konusu olan ┼čeyin tahmini tamir masraf─▒n─▒n, ekonomik maliyet s─▒n─▒r─▒n─▒ ge├žmesi hallerinde h├╝kmi tam z─▒iya durumu s├Âzkonusu olmaktad─▒r. Genellikle nakliyat sigortalar─▒nda s├Âz konusudur.

HASAR FAZLASI REAS├ťRANSI(EXCESS OF LOSS)

Bir reas├╝rans anla┼čmas─▒ t├╝r├╝d├╝r ve reas├╝r├Âr, sigortac─▒n─▒n yazm─▒┼č oldu─ču i┼člerden elde etti─či primin belli bir k─▒sm─▒ kar┼č─▒l─▒─č─▒nda, o i┼člere ili┼čkin meydana gelen hasarlar─▒n, ├Ânceden saptanm─▒┼č bir tutar─▒ (sedan ┼čirketin net saklama pay─▒) ge├žen k─▒sm─▒n─▒ kar┼č─▒lamay─▒ taahh├╝t eder.
Hasar Fazlas─▒ Reas├╝rans Anla┼čmalar─▒n─▒n B├Âl├╝┼čmeli Reas├╝rans Anla┼čmalar─▒ndan en b├╝y├╝k fark─▒, sadece hasara ili┼čkin bir anla┼čma olmas─▒d─▒r. Tek bir bran┼č i├žin olabildi─či gibi birka├ž bran┼ča birlikte de uygulanabilir ve ├Âzellikle k├╝m├╝l olu┼čturan hasarlarda ve katastrofik olaylarda, sigorta ┼čirketinin korumas─▒ a├ž─▒s─▒ndan olduk├ža etkili anla┼čmalard─▒r.

HASAR PR─░M ORANI (LOSS RATIO)

├ľdenmi┼č ve muallak hasarlar toplam─▒n─▒n kazan─▒lm─▒┼č prime olan oran─▒d─▒r. Ancak, hasar prim oran─▒ hesaplan─▒rken, bir ├Ânceki y─▒lda ayr─▒lm─▒┼č prim rezervi ve bir ├Ânceki y─▒l muallak hasarlar─▒ da hesaba kat─▒lmaktad─▒r. Hasar prim oran─▒n─▒n hesab─▒ ┼ču ┼čekilde yap─▒lmaktad─▒r:
(├ľdenen Hasar + Muallak Hasar + Cari Y─▒l Prim Rezervi) / (Prim + Ge├žen Y─▒ldan Devreden Muallak Hasar + Ge├žen Y─▒ldan Devreden Prim Rezervi)

HESAP/MUHASEBE YILI (ACCOUNTING YEAR)

Sigorta poli├žesinin y├╝r├╝rl├╝─če girdi─či tarih g├Âz ├Ân├╝ne al─▒nmaks─▒z─▒n, o poli├žeye ili┼čkin tahakkuk eden primin hesaba kaydedildi─či takvim y─▒l─▒d─▒r. Bir hesap y─▒l─▒ i├žerisinde, ba┼člang─▒├ž tarihleri farkl─▒ olan poli├želere ait primler olabilmektedir. ├ľrne─čin, bir y─▒ldan uzun s├╝ren M├╝hendislik, Tekne ─░n┼čaat poli├želerinde, risk devam etti─či s├╝rece prim tahakkuk etmekte, bu primler, ba┼člang─▒├ž tarihleri eski olan poli├želere ait olmakla birlikte, i├žinde bulunan hesap y─▒l─▒ kapsam─▒nda de─čerlendirilmektedir.

HASARI ├ľNLEME (LOSS PREVENTION)

Meydana gelmesi muhtemel hasar─▒n nedenlerini ara┼čt─▒rarak, bu nedenleri ortadan kald─▒rmak ├╝zere sigortal─▒ya tavsiyelerde bulunmak, bilgi ve donan─▒m sa─člamak ve sigorta poli├žesine, tedbir ├Âng├Âren baz─▒ ┼čartlar ilave etmek gibi sigortac─▒ taraf─▒ndan al─▒nan tedbirlerin t├╝m├╝, hasar─▒ ├Ânleme faaliyetleridir.

─░┼× YILI (UNDERWRITING YEAR)

Poli├ženin d├╝zenlendi─či y─▒ld─▒r. Sigorta muhasebesi bak─▒m─▒ndan ├Ânem ta┼č─▒maktad─▒r. Bu poli├žeye ili┼čkin primlerin takip eden y─▒l i├žinde de (bir y─▒ldan uzun vadeli in┼čaat poli├želerinde prim ├Âdemesi, in┼čaat devam etti─či s├╝rece ├Ârne─čin, 10 y─▒l s├╝rebilmektedir) sigortac─▒ya ├Âdemi┼č olmas─▒, i┼č y─▒l─▒ hesab─▒ a├ž─▒s─▒ndan bir fark olu┼čturmaz ve poli├ženin d├╝zenlenmi┼č oldu─ču y─▒la g├Âre hesaba al─▒n─▒rlar.
Ayn─▒ ┼čekilde, bu poli├žeye ili┼čkin yap─▒lan hasar ├Âdemeleri de, aradan ge├žen s├╝re ne kadar uzun olursa olsun, poli├ženin d├╝zenlenmi┼č oldu─ču y─▒la g├Âre muhasebele┼čtirilirler.

KLOZ(CLAUSE)

Poli├ženin bir b├Âl├╝m├╝ veya poli├žeye ekli, ├Âzel ┼čartt─▒r ve taraflar aras─▒ndaki s├Âzle┼čmenin ger├žek s─▒n─▒rlar─▒n─▒ belirlemek amac─▒yla kullan─▒lmaktad─▒r.

KOM─░SYON(COMMISSION)

Sigorta ┼čirketlerinin, prim ├╝retimi ba┼čta olmak ├╝zere sigortac─▒l─▒k ile ilgili faaliyetlerinde ┼čirket ad─▒na i┼č yapan sigorta arac─▒lar─▒na ├Âdedi─či belli orandaki para miktar─▒d─▒r. Bu oran, sigorta arac─▒s─▒n─▒n d├╝zenledi─či veya d├╝zenlenmesine arac─▒l─▒k etti─či poli├že toplam priminin belli bir y├╝zdesidir. Her bir sigorta bran┼č─▒ i├žin ayr─▒ olmak ├╝zere farkl─▒ kademelerdeki sigorta arac─▒lar─▒na de─či┼čik y├╝zdelerde komisyonlar ├Âdenmektedir.
Sigorta ┼čirketi ile reas├╝rans ┼čirketi aras─▒ndaki ili┼čkide arac─▒l─▒k eden reas├╝rans arac─▒s─▒ ki┼či ve kurulu┼člara da bir komisyon ├Âdenmektedir ve buna da reas├╝rans komisyonu denilmektedir.

KISM─░ HASAR (PARTIAL LOSS/PARTICULAR AVERAGE)

Sigorta konusu olan ┼čeyin, ad─▒ndan da anla┼č─▒laca─č─▒ ├╝zere k─▒smen hesaplanmas─▒d─▒r. Ancak, bir hasar─▒n "k─▒smi" olup olmad─▒─č─▒n─▒ belirleyen bir ekonomik s─▒n─▒r s├Âz konusudur ve bu s─▒n─▒r sigortac─▒ a├ž─▒s─▒ndan ├žok ├Ânemlidir. Sigorta konusu olan ┼čeyin k─▒smen hasarlanmas─▒ durumunda dahi, tamir ve di─čer masraflar toplam─▒n─▒n sigorta bedeline g├Âre y├╝ksek bir oran tutmas─▒, di─čer bir deyi┼čle tamirin ekonomik olmamas─▒ halinde h├╝kmi tam z─▒ya ├ž├Âz├╝m├╝ne gidilebilir.
Buna g├Âre, bir hasar─▒n k─▒smi nitelikte olup olmad─▒─č─▒n─▒ belirleyen fakt├Âr, tamir bedelinin sigorta ┼čirketi a├ž─▒s─▒ndan ekonomik olmas─▒d─▒r.

KAZANILMI┼× NET PR─░M (NET EARNED PREMIUM)

Hesap y─▒l─▒n─▒n birinci g├╝n├╝nden itibaren sigortac─▒ taraf─▒ndan d├╝zenlenmi┼č poli├želer kar┼č─▒l─▒─č─▒nda yaz─▒lan primler, teknik anlamda br├╝t primdir. Hesap y─▒l─▒ i├žerisinde, ├Ârne─čin, d├Ârd├╝nc├╝ ayda d├╝zenlenen poli├ženin y─▒ll─▒k priminin sadece sekiz ayl─▒k kar┼č─▒l─▒─č─▒ cari y─▒la ait, geri kalan d├Ârt ayl─▒k primi ise takip eden y─▒l─▒n hesab─▒na dahil olmaktad─▒r.
Sigorta ┼čirketi taraf─▒ndan d├╝zenlenen t├╝m poli├želer i├žin tek tek b├Âyle bir hesap yapmak g├╝├ž oldu─čundan, ┼čirketin y─▒l i├žerisinde tahakkuk ettirdi─či toplam primin belli bir y├╝zdesi devam eden riskler i├žin bir sonraki y─▒l hesab─▒na aktar─▒lmaktad─▒r. ─░stihsal edilen y─▒ll─▒k primden reas├╝rans maliyeti ve devam eden riskler i├žin ayr─▒lan rezerv ├ž─▒kar─▒ld─▒ktan sonra kalan k─▒s─▒m, "Kazan─▒lm─▒┼č Net Prim"dir.

LEHDAR(BENEFICIARY)

Sigortadan faydalanan ki┼čidir. Sigorta s├Âzle┼čmesine do─črudan taraf olabildi─či gibi, sigorta ettiren konumundaki di─čer bir kimsenin yapm─▒┼č oldu─ču s├Âzle┼čme ile de sigortadan do─črudan veya dolayl─▒ olarak yararlanma konumunu elde edebilir.

L├ťTUF ├ľDEMES─░(EX GRATIA)

Sigorta ┼čirketinin teminata girmeyen ya da teminat kapsam─▒nda olup olmad─▒─č─▒ tart─▒┼čmal─▒ hasarlarda yapt─▒─č─▒ ├Âdemedir. L├╝tuf ├Âdemesi hasar─▒n tamam─▒ veya bir k─▒sm─▒ i├žin yap─▒labilir.
Sigorta ┼čirketinin, kendi sigortal─▒lar─▒ ile i├žinde bulundu─ču iyi ili┼čkilerini veya ticari itibar─▒n─▒ koruma d├╝┼č├╝ncesi, l├╝tuf ├Âdemesinin nedenleri aras─▒nda g├Âsterilebilir. Bu t├╝r ├Âdemelerin ├Ânemli bir sonucu, r├╝cu imkan─▒n─▒ ortadan kald─▒rmas─▒d─▒r.

M├ť┼×TEREK SEBEP (CONCURRENT CAUSE)

Birbirlerinden ba─č─▒ms─▒z olarak ortaya ├ž─▒kan ve hasar─▒n olu┼čumuna ayr─▒ ayr─▒ katk─▒da bulunan sebeplerdir. Devam etmekte olan bir f─▒rt─▒na ve bu f─▒rt─▒na s─▒ras─▒nda tamamen ba┼čka bir nedenle ba┼člayan yang─▒n, bir hasar─▒n m├╝┼čterek sebebi olabilirler.

M├ťCB─░R SEBEP (ACT OF GOD)

─░nsan iradesi, g├╝c├╝ ve m├╝dahalesiyle ├Ân├╝ne ge├žilemeyen, deprem, y─▒ld─▒r─▒m, kas─▒rga gibi do─čal afetler m├╝cbir sebeb olarak adland─▒r─▒lmaktad─▒r ve sorumluluk hukuku a├ž─▒s─▒ndan ├Ânem ta┼č─▒maktad─▒r.

MUTABAKATLI POLİÇE (AGREED VALUE/VALUED POLICY)

Sigorta s├Âzle┼čmesinin taraflar─▒ olan sigortal─▒ ile sigortac─▒ taraf─▒ndan, ├╝zerinde mutab─▒k kal─▒nm─▒┼č, tam z─▒ya halinde sigortal─▒ya ├Âdenecek olan bedeldir. Mutabakatl─▒ de─čer, sigorta poli├žesi d├╝zenlendi─či s─▒rada belirlenmekte, poli├že s├╝resi i├žerisinde meydana gelebilecek piyasa dalgalanmalar─▒ndan etkilenmemektedir. Tam z─▒ya halinde sigortal─▒ya ├Âdenecek olan bedelin ba┼člang─▒├žta belirlenmi┼č olmas─▒, olas─▒ baz─▒ sigorta sahtekarl─▒klar─▒n─▒n da ├Ân├╝ne ge├žmektedir.
Mutabakatl─▒ poli├že, tekne ve nakliyat sigortalar─▒nda s─▒k olarak kullan─▒lmaktad─▒r.

MUALLAK HASAR (OUTSTANDING LOSS)

Meydana gelmi┼č ve sigorta ┼čirketi taraf─▒ndan bilinen bir hasara ili┼čkin olarak, ileride ├Âdenmesi muhtemel hasar ├Âdemesidir ve bu muhtemel ├Âdeme i├žin ayr─▒lan miktara da muallak hasar rezervi denir.

MEYDANA GELM─░┼× ANCAK B─░LD─░R─░LMEM─░┼× (INCURRED BUT NOT REPORTED)

Sigorta muhasebesi a├ž─▒s─▒ndan olduk├ža ├Ânemli bir kavramd─▒r. Belli bir d├Ânem, genellikle hesap d├Âneminin sonunda, sigorta ┼čirketinin portf├Ây├╝nde bulunan bran┼člar itibariyle meydana gelmi┼č bir tak─▒m hasarlar s├Âz konusu olmakta, ancak bu hasarlar─▒n varl─▒─č─▒ ve maliyeti konusunda sigorta ┼čirketinin herhangi bir bilgisi bulunmamaktad─▒r. Bu t├╝r hasarlar, "meydana gelmi┼č ancak
bildirilmemi┼č" hasarlar olarak adland─▒r─▒l─▒r ve sigorta ┼čirketi taraf─▒ndan, bu hasarlar i├žin belli bir rezerv ayr─▒l─▒r.

M├ť┼×TEREK AVARYA (GENERAL AVERAGE)

Gemi ve y├╝k├╝ birlikte tehdit eden bir tehlikeden onlar─▒ korumak amac─▒yla, makul bir hareket tarz─▒nda olmak kayd─▒yla, bilerek bir fedakarl─▒k yap─▒lmas─▒ veya bir masrafa katlan─▒lmas─▒ durumunda, M├╝┼čterek Avarya hareketi s├Âzkonusudur ve bu nitelikte bir hareketin do─črudan do─čruya sonucu olan zarar veya masraflar M├╝┼čterek Avarya'd─▒r.
M├╝┼čterek Avarya kapsam─▒na giren zarar ve masraflar, gemi, y├╝k ve navlun sahipleri aras─▒nda payla┼čt─▒r─▒l─▒r ve bu i┼čleme dispe├ž (adjustment) denir.
M├╝┼čterek Avarya kapsam─▒nda ├Ânemli olan baz─▒ kavramlar :
M├╝┼čterek Avarya Fedakarl─▒─č─▒ (General Average Sacrifice): M├╝┼čterek Avarya hareketinin teknede veya emtiada neden oldu─ču maddi zarard─▒r. Y├╝kl├╝ geminin bir deniz tehlikesi nedeniyle batma tehlikesi ile kar┼č─▒ kar┼č─▒ya kald─▒─č─▒ s─▒rada geminin batmamas─▒ i├žin karaya oturtulmas─▒ (donatan─▒n fedakarl─▒─č─▒) ya da geminin batmamas─▒ i├žin y├╝k├╝n bir k─▒sm─▒n─▒n denize at─▒lmas─▒ (y├╝k sahibinin fedakarl─▒─č─▒), M├╝┼čterek Avarya Fedakarl─▒─č─▒ i├žin birer ├Ârnektir.
M├╝┼čterek Avarya ─░┼čtiraki (General Average Contribution): M├╝┼čterek Avarya fedakarl─▒─č─▒ yapan taraf─▒n masraf─▒na kat─▒lmad─▒r. Karaya oturtulan geminin hasar─▒na y├╝k ve navlun sahibinin, bir k─▒sm─▒ denize at─▒lan y├╝k sahibinin zarar─▒na tekne ve navlun sahibinin i┼čtirakidir.
M├╝┼čterek Avarya Masraf─▒ (General Average Expenditure): Donatan─▒n di─čer menfaatler ad─▒na yapm─▒┼č oldu─ču (s─▒─č─▒nma liman─▒na giri┼č ├ž─▒k─▒┼č gibi) masraft─▒r.

MORTAL─░TE TABLOLARI (MORTALITY TABLES )

Bir ├╝lkenin toplam n├╝fusunun g├Âzlemlenmesi suretiyle elde edilen sonu├žlar─▒n, Hayat sigortalar─▒na uygulanmak ├╝zere haz─▒rlanan tablolar─▒na denir. Herhangi bir ya┼čta, bir y─▒l i├žerisinde ka├ž ki┼činin hayatta kalaca─č─▒ veya ka├ž ki┼činin ├Âlece─či bu tablolardan hareketle tahmin edilebilmektedir.
Mortalite tablolar─▒, tablonun yap─▒l─▒┼č ┼čekline ve yap─▒ld─▒─č─▒ yere g├Âre isim almaktad─▒r. ├ľrne─čin, Amerikan C.S.O. 19531958 Mortalite tablosu denildi─či zaman, Amerika Birle┼čik Devletleri'nde 1953 - 1958 y─▒llar─▒ aras─▒nda tam n├╝fusun g├Âzlemlenmesi suretiyle elde edilen sonu├žlar─▒ g├Âsteren tablo anla┼č─▒lmaktad─▒r. Bunun yan─▒s─▒ra, bu tablolara "teknik faiz" y├╝klemesi yap─▒larak "Komitasyon Tablolar─▒" elde edilmektedir.
Mortalite tablolar─▒, t├╝m n├╝fus dikkate al─▒narak yap─▒labildi─či gibi, cinsiyet ay─▒r─▒m─▒, belli bir b├Âlgenin n├╝fusu gibi esaslara g├Âre de yap─▒labilmektedir.

├ľZEL ┼×ARTLAR (PARTICULAR CONDITIONS)

├ľzel ┼čartlar, sigortac─▒ ve sigortal─▒n─▒n ├╝zerinde anla┼čt─▒─č─▒ ve sigortal─▒n─▒n ├ž─▒karlar─▒ dikkate al─▒narak genel ┼čartlara eklenen ko┼čullard─▒r. ├ľzel ┼čartlar─▒n, TTK'n─▒n emredici h├╝k├╝mlerine ve sigortal─▒n─▒n aleyhine olmamas─▒ gerekmektedir. ├ľzel ┼čartlardaki ama├ž, sigortal─▒n─▒n veya sigorta edilen menfaatin durumuna ve risklere g├Âre ihtiya├žlara cevap verebilmektir.

PR─░M(PREMIUM)

Herhangi bir riske ili┼čkin olarak, sigortac─▒n─▒n vermi┼č oldu─ču teminata kar┼č─▒l─▒k olmak ├╝zere, sigortal─▒ veya sigorta ettiren taraf─▒ndan para olarak ├Âdenen bedeldir. Sigorta s├Âzle┼čmesinin en ├Ânemli unsurlar─▒ndan birisidir ve s├Âzle┼čmenin di─čer b├╝t├╝n ┼čartlar─▒ yerine getirilmi┼č olsa dahi, primin ├Âdenmemesi, bir├žok durumda sigorta s├Âzle┼čmesinin y├╝r├╝rl├╝─če girmesini engelleyen bir durumdur.
Prim, risk primine ek olarak genel giderler, komisyonlar, sigorta ┼čirketinin bu i┼č dolay─▒s─▒yla katlanmak zorunda oldu─ču t├╝m maliyetler ve faaliyet kar─▒n─▒ i├žermektedir.
Yukar─▒da ad─▒ ge├žen risk primi ise, eldeki istatistiklere dayan─▒larak hesaplanm─▒┼č muhtemel hasar miktar─▒ ve hasar masraflar─▒n─▒ kar┼č─▒lamak ├╝zere hesaplanm─▒┼č net prim miktar─▒d─▒r. Tehlike primi olarak da adland─▒r─▒labilir.

POLİÇE DEVRİ (ASSIGNMENT)

Poli├že ├╝zerindeki yasal haklar─▒n devridir. Bir ki┼činin sigorta yapt─▒rabilmesi i├žin, sigortan─▒n konusu ├╝zerinde sigorta edilebilir menfaatinin olmas─▒ ├Ânemli bir ┼čartt─▒r. Bu menfaatin varl─▒─č─▒ ├╝zerine d├╝zenlenen poli├že ├╝zerindeki her t├╝rl├╝ yasal hak, sigorta ettiren ki┼čiye aittir.
Sigorta ettiren ki┼činin sigorta konusu ├╝zerindeki menfaatinin sona ermesi, poli├ženin ge├žerlili─či ├╝zerinde bran┼člara g├Âre de─či┼čik etkilerde bulunmaktad─▒r. Baz─▒ bran┼člarda poli├že kendili─činden h├╝km├╝n├╝ yitirmekte, baz─▒ bran┼člarda ise poli├že, sigortan─▒n konusunu takip etti─či i├žin sigortal─▒ de─či┼čikli─činden etkilenmemekte, h├╝km├╝n├╝ s├╝rd├╝rmektedir. Bu nedenle, poli├ženin bir ba┼čka ki┼čiye ya da sigorta konusu ├╝zerinde menfaati ele ge├žiren ki┼čiye devri, bran┼člara g├Âre de─či┼čmektedir.

S─░GORTA(INSURANCE)

Sigorta, ayn─▒ t├╝rden tehlikeyle kar┼č─▒ kar┼č─▒ya olan ki┼čilerin, belirli bir miktar para ├Âdemesi yoluyla toplanan tutar─▒n, sadece o tehlikenin ger├žekle┼čmesi sonucu fiilen zarara u─črayanlar─▒n zarar─▒n─▒ kar┼č─▒lamada kullan─▒ld─▒─č─▒, bir risk transfer sistemidir. Bu sistem sayesinde ki┼čiler, kar┼č─▒ kar┼č─▒ya bulunduklar─▒ tehlikelerin neden olabilece─či, parayla ├Âl├ž├╝lebilen zararlar─▒n─▒, nisbeten k├╝├ž├╝k miktarlarda ├Âdemi┼č olduklar─▒ primler yoluyla payla┼čmaktad─▒rlar.
Sigortan─▒n temel i┼člevi, zarar─▒ ekonomik a├ž─▒dan ├Ânemsiz bir duruma getirmektir.Ki┼čiler tek ba┼č─▒na kar┼č─▒layamayacaklar─▒ zararlar─▒ bir organizasyon arac─▒l─▒─č─▒yla aralar─▒nda payla┼čmaktad─▒rlar.
Bu organizasyon, ÔÇťsigorta ┼čirketiÔÇŁ, ÔÇťsigorta ettirenÔÇŁ ve ÔÇťbir sigorta s├Âzle┼čmesiÔÇŁden olu┼čur.
Bir sigorta s├Âzle┼čmesinde; bir tarafta sigorta teminat─▒ veren, ilgili kanun ve mevzuata g├Âre sigortac─▒l─▒k faaliyetinde bulunmaya yasal olarak yetkili bulunan ÔÇťsigortac─▒ÔÇŁ, di─čer tarafta da tehlikeyle kar┼č─▒ kar┼č─▒ya olan ÔÇťsigorta ettirenÔÇŁ bulunmaktad─▒r. Sigortal─▒; sigorta ┼čirketinin bir taraf─▒ olarak, teminat kapsam─▒ndaki tehlikelerden herhangi birinin ger├žekle┼čmesi durumunda, meydana gelen hasar─▒n tazmini talebinde bulunmaya yasal yetkili olan ki┼čidir. Genellikle sigorta ettiren ile sigortal─▒ ayn─▒ ki┼či olmakla birlikte, farkl─▒ da olabilmektedir.
Sigortac─▒n─▒n sigortal─▒y─▒ koruma y├╝k├╝ml├╝l├╝─č├╝ne kar┼č─▒l─▒k, sigortal─▒n─▒n da s├Âzle┼čme ile saptanan prim ad─▒ alt─▒ndaki bir mebla─č─▒ ├Âdeme y├╝k├╝ml├╝l├╝─č├╝ bulunmaktad─▒r.

SİGORTA POLİÇESİ (INSURANCE POLICY)

Sigortac─▒ ile sigortal─▒ aras─▒ndaki sigorta s├Âzle┼čmesinin yaz─▒l─▒, yasal delilidir. Bir sigorta poli├žesinde genel olarak, sigortac─▒y─▒ ve sigortal─▒y─▒ tan─▒mlay─▒c─▒ bilgiler, sigorta konusuna ili┼čkin a├ž─▒klamalar, teminat─▒n kapsam─▒, sigorta bedeli, s├Âzle┼čmenin s├╝resi, prim miktar─▒, poli├ženin d├╝zenlenme tarihi, taraflar─▒n bor├ž ve y├╝k├╝ml├╝l├╝kleri gibi bilgiler bulunmaktad─▒r.

S─░GORTA BEDEL─░ (SUM INSURED)

Teminat kapsam─▒ndaki bir tehlikenin ger├žekle┼čmesi veya sigortal─▒n─▒n ├╝├ž├╝nc├╝ ┼čah─▒slara kar┼č─▒ sorumlu duruma d├╝┼čmesi halinde, sigortac─▒n─▒n ├Âdemekle y├╝k├╝ml├╝ oldu─ču, poli├žede belirtilen ve tazminata esas olu┼čturan azami bedeldir. Tazminat s├Âzle┼čmelerinde sigorta bedeli, sigortal─▒n─▒n u─črayabilece─či en b├╝y├╝k mali kay─▒pt─▒r. Sigorta konusunun hasar an─▒ndaki piyasa de─čeri, sigorta bedelinin alt─▒nda ise, piyasa de─čeri esas al─▒nmaktad─▒r.
Tazminat esasl─▒ olmayan sigorta s├Âzle┼čmelerinde ise (Hayat Sigortalar─▒ gibi), sigorta bedeli teorik olarak, istenilen herhangi bir miktarda tesbit edilebilir ve risk ger├žekle┼čti─či anda poli├že ├╝zerinde yazan sigorta bedeli eksiksiz ├Âdenir.

S─░GORTA S├ťRES─░(INSURANCE PERIOD)

Sigortac─▒n─▒n teminat kapsam─▒ndaki tehlikeler nedeniyle meydana gelmesi muhtemel hasarlara ili┼čkin sorumluluklar─▒n─▒n devam etti─či s├╝redir.

S─░GORTA BA┼×LANGI├ç TAR─░H─░ (ATTACHMENT DATE)

Sigorta teminat─▒n─▒n y├╝r├╝rl├╝─če girdi─či tarihtir. Baz─▒ bran┼člarda sigortan─▒n ba┼člayabilmesi i├žin sigorta priminin genellikle bir k─▒sm─▒n─▒n ├Âdenmesi gerekirken, baz─▒ bran┼člarda b├Âyle bir zorunluluk olmay─▒p, taraflar─▒n anla┼čmas─▒yla birlikte teminat ba┼člam─▒┼č kabul edilir.

S─░GORTANIN SONA ERMES─░ (EXPIRY DATE TERMINATION)

Sigorta s├Âzle┼čmesinin her iki taraf ve ├╝├ž├╝nc├╝ ┼čah─▒slar bak─▒m─▒ndan art─▒k ge├žerli olmamas─▒ halidir. S├Âzle┼čmenin sona ermesi ├že┼čitli durumlarda s├Âz konusu olabilir;

1- poli├žede yaz─▒l─▒ olan sona erme tarihine ula┼č─▒lmas─▒yla,
2-taraflardan birinin s├Âzle┼čmede ├Âng├Âr├╝len baz─▒ ┼čartlar─▒ yerine getirmemesinden kaynaklanan fesih hali nedeniyle,
3-sigortal─▒n─▒n kendi iradesiyle,
4-sigortac─▒n─▒n, riskin a─č─▒rla┼čmas─▒ nedeniyle s├Âzle┼čmeyi tek tarafl─▒ feshi,
5- baz─▒ bran┼člarda rizikonun ger├žekle┼čmesiyle, (hayat sigortalar─▒nda sigortal─▒n─▒n ├Âl├╝m├╝, di─čer baz─▒ bran┼člarda tam z─▒ya durumu gibi.)

S─░GORTA KONUSU (SUBJECT MATTER OF INSURANCE)

Kaybedilmesi veya hasarlanmas─▒ halinde, ├╝zerinde menfaat sahibi ki┼či/ki┼čiler i├žin mali kay─▒plara neden olan;

1- ta┼č─▒n─▒r veya ta┼č─▒nmaz bir mal,
2-meydana gelmesi durumunda yasal bir hakk─▒n kaybedilmesine veya yasal bir sorumluluk olu┼čmas─▒na neden olan herhangi bir olay,
3-├Âl├╝m veya yaralanma halinde ki┼činin kendisi veya menfaat ba─č─▒ ile ba─čl─▒ oldu─ču ki┼čiler i├žin parasal kay─▒plara neden olabilecek bir hayat
4-sigorta konusu olabilmektedir. Yang─▒n poli├žesi i├žin bina veya i├žindeki e┼čyalar, nakliyat poli├žesi i├žin gemi veya ta┼č─▒nmakta olan y├╝k, sorumluluk poli├žesi i├žin ilgili ki┼činin ba┼čkalar─▒na verebilece─či zararlar bak─▒m─▒ndan s├Âz konusu olan yasal sorumlulu─ču, hayat poli├žesi i├žin sigortal─▒ ki┼činin ya┼čam─▒ sigortan─▒n konusu ├╝zerine birer ├Ârnektir.

S─░GORTA ED─░LEB─░L─░R R─░SK (INSURABLE RISK)

Bir tehlikenin sigortac─▒ a├ž─▒s─▒ndan sigorta edilebilme ├Âl├ž├╝s├╝d├╝r. Hasara neden olmas─▒ tamamen tesad├╝flere ve sigortal─▒n─▒n kontrol├╝ d─▒┼č─▒ndaki olaylara ba─čl─▒, ekonomik, sosyal ve siyasal sonu├žlar─▒ bak─▒m─▒ndan geni┼č kitleleri etkilemeyen riskler, sigorta edilebilir niteliktedir.
Ancak, g├╝n├╝m├╝zde sigortac─▒l─▒─č─▒n geli┼čmesiyle birlikte, ├Âzellikle ekonomik olarak geni┼č kitleleri etkileyen riskler, ├Ârne─čin sava┼č ve ter├Âr gibi tehlikeler i├žin de sigorta teminat─▒ verilebilmektedir. Ayr─▒ca iklim de─či┼čikliklerinin yol a├žt─▒─č─▒ ve meydana gelmesi art─▒k tesad├╝flere ba─čl─▒ olmayan, bilim ve teknolojideki geli┼čmeler sonucu meydana gelebilece─či ├Ânceden tahmin edilebilen bir├žok tehlike (kas─▒rga,sel gibi) sigorta edilebilir risk kapsam─▒na girmektedir.

S─░GORTA SERT─░F─░KASI (CERTIFICATE OF INSURANCE)

Sigorta ┼čirketi taraf─▒ndan d├╝zenlenerek sigortal─▒ya verilen ve sigorta s├Âzle┼čmesinin varl─▒─č─▒na kan─▒t olarak kullan─▒labilen bir belgedir. Belge, sigortal─▒n─▒n kimli─čine ili┼čkin bilgiler, sigorta teminat─▒n─▒n kapsam─▒ ve poli├že ┼čartlar─▒ hakk─▒nda genel bilgiler i├žermektedir.
Sigorta setifikas─▒, sigortan─▒n bir ┼čart olarak ├Âne s├╝r├╝ld├╝─č├╝ bor├ž alacak ili┼čkilerinde ve hukuki i┼člemlerde kullan─▒lmaktad─▒r ve gerekli oldu─ču taktirde her sigorta bran┼č─▒ i├žin d├╝zenlenebilir. ├ľzellikle bir ana poli├že ile birden fazla ki┼či veya sigorta konusu i├žin grup teminat─▒ veren bran┼člarda s─▒kl─▒kla kullan─▒lmaktad─▒r.

S─░GORTA SAHTEKARLI─×I (INSURANCE FRAUD)

K├Ât├╝ niyetli ki┼čilerin haks─▒z kazan├ž elde etmek amac─▒yla sigorta ┼čirketini bilerek, kas─▒tl─▒ olarak aldatmas─▒d─▒r. Poli├že d├╝zenlenmeden ├Ânce veya sonra yap─▒labilmektedir.
Tedbirli bir sigortac─▒n─▒n normalde girmeyece─či s├Âzle┼čmeye girmesini sa─člamak amac─▒yla sigortac─▒ya bilerek yanl─▒┼č bilgi vermek veya ├Ânemli bir hususu gizlemek poli├že d├╝zenlenmeden ├Ânce yap─▒lan sahtekarl─▒─ča ├Ârnek olarak verilebilir. Poli├že d├╝zenlendikten sonra yap─▒lan sahtekarl─▒─ča ise, kas─▒tl─▒ olarak hasar meydana getirmek (├Ârne─čin, kundaklama) g├Âsterilebilir.

TEM─░NAT BELGES─░ (COVER NOTE)

Sigorta ┼čirketi taraf─▒ndan d├╝zenlenen ve teminat─▒n varl─▒─č─▒n─▒n delili olarak kabul edilen ge├žici bir belgedir. Sigorta poli├žesinin zaman veya herhangi bir ba┼čka nedenle teminat─▒n hesapland─▒─č─▒ s─▒rada haz─▒rlanamamas─▒ durumunda, ge├žici nitelikte haz─▒rlanan Teminat Belgesi sigorta poli├žesinin i┼člevini g├Ârmektir.
Teminat Belgesinin y├╝r├╝rl├╝kte oldu─ču s─▒rada bir hasar meydana gelmesi durumunda, yasal durum a├ž─▒s─▒ndan sigorta poli├žesi ile aralar─▒nda herhangi bir fark yoktur.

TEKL─░F FORMU (PROPOSAL FORM)

Sigorta edilecek riskin her y├Ân├╝yle belirlenmesi amac─▒yla, sigortac─▒ taraf─▒ndan haz─▒rlanm─▒┼č ve ki┼činin sigorta talebini i├žeren bir belgedir.

TEM─░NAT(COVER/COVERAGE)

Sigorta konusu olan ┼čeyin k─▒smen veya tamamen hasarlanmas─▒ durumunda, hasar─▒n, sigortal─▒n─▒n genel prensipleri ve poli├že ┼čartlar─▒ ├žer├ževesinde tazmin edilece─či konusunda, sigortac─▒n─▒n, sigortal─▒ya veya sigortadan yararlanan ki┼čiye vermi┼č oldu─ču garantidir.

TAZM─░NAT TALEB─░ (CLAIM)

Sigorta poli├žesi kapsam─▒nda olan bir riskin neden oldu─ču ziya veya hasar─▒n tazmin edilmesi amac─▒yla, sigortal─▒, lehdar veya ├╝├ž├╝nc├╝ ┼čah─▒slar─▒n sigorta ┼čirketinden yapm─▒┼č oldu─ču tazminat talebidir. Talep edilen miktar, ilke olarak sigorta bedelini a┼čmamal─▒d─▒r.

TENZ─░L─░ MUAF─░YET (DEDUCTIBLE)

Hasar─▒n belli bir miktar─▒n─▒n sigortal─▒ taraf─▒ndan y├╝klenilmesini ifade eder. Bu miktar sigorta bedelinin veya hasar─▒n belli bir y├╝zdesi veya maktu bir bedel olabilir. Sigorta d├Ânemi i├žerisinde meydana gelen her bir hasar i├žin olabildi─či gibi, toplam hasar miktar─▒ i├žin de s├Âzkonusu olabilmektedir.Tenzili muafiyet oran─▒ veya miktar─▒n─▒n y├╝ksek olmas─▒, sigortal─▒n─▒n ├Âdeyece─či prim miktar─▒n─▒ azaltan bir etkendir.

UZAK SEBEP (REMOTE CAUSE)

Uzak sebebi yak─▒n sebepten ay─▒ran tek fark zaman fakt├Âr├╝d├╝r. Hakim ve belirleyici olan yak─▒n sebep, zaman i├žerisinde ortadan kald─▒r─▒labilecek iken, b├Âyle bir tedbir al─▒nmamakta ve hasara yol a├žmaktad─▒r. Bir yang─▒nda direnci azalan duvar─▒n bir hafta sonra r├╝zgar ve f─▒rt─▒na nedeniyle ├ž├Âkmesiyle meydana gelen hasar─▒n uzak sebebi, duvar─▒n direncini azaltan yang─▒nd─▒r.
Yak─▒n sebebin, eldeki yeterli zaman i├žerisinde ortadan kald─▒r─▒lmamas─▒ ve hasara neden olmas─▒ durumunda uzak sebep s├Âz konusu olmaktad─▒r.

YEN─░LEME(RENEWAL)

Sigorta poli├žesinin (veya reas├╝rans anla┼čmas─▒n─▒n) y├╝r├╝rl├╝kte oldu─ču s├╝renin dolmas─▒yla birlikte, sigorta s├Âzle┼čmesinde bulunan her iki taraf─▒n iradesiyle, y├╝r├╝rl├╝kteki poli├ženin devam etmesini sa─člayan bir s├╝re├žtir.
Yenilemede, eski poli├ženin ┼čartlar─▒ ve primiyle devam etmek, poli├ženin kapsam─▒n─▒ geni┼čletmek, daraltmak ilave ┼čartlar koymak, ek prim almak veya primi azaltmak gibi de─či┼čiklikler yap─▒labilir. Sigorta ┼čirketi, poli├ženin s├╝resi dolmadan belli bir s├╝re ├Ânce, yenileme ┼čart─▒yla birlikte, sigortal─▒ya bir yenileme ihbar─▒ (renewal notice) g├Ânderir. Sigortal─▒, sigorta ┼čirketinden gelen ve ayn─▒ zamanda bir teklif anlam─▒na gelen bu uyar─▒dan sonra poli├ženin devam etmesini kabul edip etmeme hakk─▒na sahiptir. Ayn─▒ ┼čekilde, sigorta ┼čirketi de rizikonun a─č─▒rla┼čt─▒─č─▒n─▒ veya ba┼čka herhangi bir nedenle poli├žeye devam etmeme karar─▒n─▒ verebilir. (sa─čl─▒k sigortalar─▒nda, sigortal─▒ya verilen yenileme garantisi bu durumun istisnas─▒d─▒r.)

YAKIN SEBEP (PROXIMATE CAUSE)

Bir hasar─▒n meydana gelmesine neden olan en etkili ve hakim sebeptir. ─░lk veya son sebep olabildi─či gibi ikisi de olmayabilir. Yak─▒n sebebi di─čer sebeplerden ay─▒ran en ├Ânemli ├Âzellik, hasar─▒n olu┼čumuna etki ya da katk─▒da bulunmas─▒n─▒n ├Âtesinde tek ba┼č─▒na belirleyici olmas─▒d─▒r.

Baz─▒ hasarlar─▒n meydana gelmesine tek bir olay neden olabilmektedir ve bu olay, do─čal olarak, hasar─▒n yak─▒n sebebidir. Ancak, baz─▒ durumlarda hasarlar, zincirleme olaylar─▒n sonucunda meydana gelebildi─či gibi birden fazla olay─▒n katk─▒s─▒yla da olu┼čabilmektedir. B├Âyle bir durumda, hasar─▒n yak─▒n sebebinin tespit edilmesinde zorluklarla kar┼č─▒la┼č─▒labilir.

Zincirleme olaylar sonucunda meydana gelen bir hasar─▒n yak─▒n sebebinin a├ž─▒klanmas─▒na ┼č├Âyle bir ├Ârnek verilebilir:

  • f─▒rt─▒na, ah┼čap binan─▒n ├žat─▒ duvar─▒n─▒ y─▒kmakta,
  • ├ž├Âken duvar, binan─▒n elektrik kablolar─▒n─▒ koparmakta,
  • kopan elektrik kablolar─▒, k─▒sa devre nedeniyle k─▒v─▒lc─▒m ├ž─▒karmakta,
  • k─▒v─▒lc─▒mlar, ah┼čap binada yang─▒na neden olmakta,
  • itfaiyenin yang─▒n─▒ s├Ând├╝rmek ve kom┼ču binalar─▒n yanmas─▒n─▒ ├Ânlemek amac─▒yla s─▒kt─▒─č─▒ su, evdeki yanm─▒┼č e┼čya ve kom┼ču binalarda zarara neden olmaktad─▒r.

Bu zincirleme olaylar sonucunda yanm─▒┼č e┼čya ve kom┼ču binalarda meydana gelen su hasar─▒n─▒n yak─▒n sebebi (hakim ve belirleyici sebeb) f─▒rt─▒na olmaktad─▒r.

Y├ťK├ťML├ťL├ťK KAR┼×ILAMA YETERL─░L─░─×─░ (SOLVENCY MARGIN)

Bir sigorta veya reas├╝rans ┼čirketinin varl─▒k de─čerinin y├╝k├╝ml├╝l├╝klerini kar┼č─▒layabilecek yeterlilikte oldu─čunu g├Âsteren bir orand─▒r. ┼×irketin sorumluluklar─▒n─▒ kar┼č─▒layabilecek ├Âl├ž├╝de g├╝├žl├╝ bir mali yap─▒ya sahip oldu─čunun belirlenmesi bak─▒m─▒ndan ├Ânemlidir. K─▒sa ve uzun vadeli i┼čler i├žin ayr─▒ ayr─▒ hesaplanmakta olan Y├╝k├╝ml├╝l├╝k Kar┼č─▒lama Yeterlili─či, genel bran┼člar itibariyle prim ve hasar esas─▒na g├Âre, uzun vadeli i┼člerde ise ┼čirketin varl─▒k ve sorumluluklar─▒n─▒n y─▒ll─▒k akt├╝eryal de─čerlemesine g├Âre belirlenmektedir.

ZORUNLU S─░GORTA (COMPULSORY INSURANCE)

Ki┼činin, yasa dolay─▒s─▒yla yapt─▒rmak zorunda oldu─ču sigortad─▒r. Ki┼činin ├╝├ž├╝nc├╝ ┼čah─▒slara kar┼č─▒ sorumlu olmas─▒ durumunda, ├╝├ž├╝nc├╝ ┼čah─▒slar─▒n tazminats─▒z kalmas─▒n─▒ ├Ânlemek ├╝zere, sigorta sistemi kullan─▒larak olu┼čturulmu┼č bir tedbir olarak d├╝┼č├╝n├╝lmelidir.
Zorunlu sigortalara verilebilecek tipik bir ├Ârnek, Trafik Sigortalar─▒d─▒r. Hemen b├╝t├╝n d├╝nyada uygulanmakta olan bir zorunlu sigorta t├╝r├╝d├╝r. Ki┼činin, sahibi oldu─ču motorlu ara├ž dolay─▒s─▒yla ├╝├ž├╝nc├╝ ┼čah─▒slara verebilece─či hasarlardan do─čabilecek sorumluluklar─▒n─▒ kapsamaktad─▒r. ├ťlkemizde de uygulanmakta olan "Karayollar─▒ Motorlu Ara├žlar Zorunlu Mali Sorumlul─▒k Sigortas─▒", "Otob├╝s Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortas─▒", "T├╝pgaz Zorunlu Sorumluluk Sigortas─▒", "Tehlikeli Maddeler Zorunlu Sorumluluk Sigortas─▒" gibi zorunlu sigortalar d─▒┼č─▒nda, ├Âzellikle geli┼čmi┼č ├╝lkelerde uygulanan "─░┼čveren Mali Mesuliyet Sigortas─▒", ÔÇť├çevre Kirlili─či Sorumluluk Sigortas─▒" gibi zorunlu sigortalar vard─▒r.
Ki┼činin, genellikle ├╝├ž├╝nc├╝ ┼čah─▒slara verebilece─či zararlara kar┼č─▒ zorunlu tutulan sorumluluk sigortalar─▒n─▒n d─▒┼č─▒nda, tamamen ba┼čka ama├žlar d├╝┼č├╝n├╝lerek zorunlu tutulmu┼č, ki┼činin baz─▒ do─čal afetler nedeniyle, kendi mal─▒na gelebilecek maddi hasar─▒n─▒ kar┼č─▒layan zorunlu sigortalar da mevcuttur. ├ťlkemizde uygulanmakta olan Zorunlu Deprem Sigortas─▒ bu uygulamaya bir ├Ârnektir.

ZEY─░LNAME(ENDORSEMENT)

Poli├ženin d├╝zenlenmesinden sonra ortaya ├ž─▒kan ve sigortac─▒n─▒n ├╝stlendi─či riskin, nitelik veya b├╝y├╝kl├╝─č├╝n├╝ de─či┼čtiren herhangi bir durum nedeniyle poli├žeye ek olarak d├╝zenlenmi┼č ve ayn─▒ yasal yetkiye sahip yaz─▒l─▒ belgedir.

ZARAR, ZIYA (LOSS)

Bu terimin a┼ča─č─▒daki gibi birden ├žok anlam─▒ vard─▒r.
1-Ekonomik kay─▒p meydana getiren bir olay,
2-Bir sigorta teminat─▒ kapsam─▒nda, sigortal─▒ya yasal olarak hasar talebinde bulunma hakk─▒n─▒ veren olay,
3-Sigorta konusu ┼čeyin kaybolmas─▒.
Bir portf├Ây i├žinde, hasar, ├╝retim masraflar─▒, idari masraflar, hasar masraflar─▒, komisyon ve di─čer giderler toplam─▒n─▒n, prim ve benzerlerinden olu┼čan gelir miktar─▒n─▒ a┼čmas─▒ durumu.

Web Kodlama